Op vrijdag 3 juli vond er op initiatief van SP Nijmegen een debat plaats over de situatie in Iran: een situatie van onrust, opstanden en repressie voor het oog van de westerse media. Te gast waren Behnam Taebi en Harry van Bommel. Het werd een heel interessante avond met een actieve zaal vol met bewogen mensen. Bewogen door het leed en onrecht dat de mensen van Iran meemaken. Maar ook bewogen door de hoop en inspiratie die ontspringt uit de strijdbaarheid van deze mensen en de levendigheid van hun ideeën.

Behnam Taebi leidde het onderwerp in door stil te staan bij wat er gebeurde bij de Iraanse verkiezingen, hoe de situatie nu is en hoe men nu verder moet. Hij gaf aan zelf voor het eerst in zestien jaar te zijn gaan stemmen. Ook is hij ervan overtuigd dat de stembusuitslag niet kan kloppen. Hij ging overigens niet stemmen omdat Mousavi zijn directe keuze zou zijn, maar omdat Mousavi iets voor elkaar kreeg dat anderen niet lukte. Mousavi, bijna tegen wil en dank, het boegbeeld voor de mensen in Iran die dingen anders willen doen. Er was een groene golf ontstaan van mensen die in Mousavi de kans zagen op verandering. Mensen roken een kans op een overwinning voor een andere kandidaat dan de favoriet van geestelijke hoeders van Iran.

Een gematigde leider zou in Iran kunnen leiden tot een veel vrijere situatie. Niet omdat Mousavi die zelf actief zou voorstaan, maar omdat hij niet bereid zou zijn hard op te treden tegen mensen die meer verandering wilden. Harry van Bommel wees hier ook op door te stellen dat de achterban van Mousavi veel meer eist dan Mousavi zelf op dit moment.

Harry van Bommel ging verder in op de politieke benadering vanuit de internationale gemeenschap. Hij benadrukte het belang van vrije én eerlijke verkiezingen, waar dan ook ter wereld, dus ook in Iran. In de Kamer heeft hij van minister Verhagen gevraagd om in ieder geval het geweld tegen (en gevangen nemen van) burgers te veroordelen, vrije pers te eisen, maar ook om de relatie met Iran in stand te houden. Dat laatste vergt enige uitleg.

De Iraanse machthebbers hebben het liefst dat ongestoord hun gang kunnen gaan. De Nederlandse ambassadeur uit Iran halen is dus ook geen straf voor Iran. Ze zouden onze mensen een eerste klas ticket geven en met plezier uitzwaaien. Weer een paar pottenkijkers minder!

Ook een handelsboycot zou de elite van Iran niet deren. De bevolking daarentegen zou daar direct de gevolgen van merken en nog generaties lang de consequenties daarvan ervaren. Internationaal optreden moet daarom vooral verstandig en effectief zijn in het doel dat je wil raken. Denk aan het bevriezen van tegoeden van machthebbers en de elite. Het beperken van de vrijheid van de elite is een kleine, maar effectieve stap in de juiste richting.

Harry van Bommel vond ook dat de problemen rond de verkiezingen niet gekoppeld moeten worden aan de aanpak van Iran wat betreft het verrijken van Uranium. Die koppeling is immers niet in het belang van de mensen die nu op straat om de echte uitslag van de verkiezingen vragen. Die koppeling is wel van belang voor degenen die al een agenda hadden om Iran aan te pakken. Wilders diende afgelopen week bij het Tweede Kamerdebat over Iran een motie in om Israël te helpen met het voorbereiden en uitvoeren van een aanval op Iran. Harry van Bommel gaf aan al meerdere oorlogen te hebben zien aankomen en datzelfde gevoel nu weer heel erg krijgt met betrekking tot Iran. Er zijn tekenen aan de wand dat een internationaal proces op gang is gekomen dat zou kunnen resulteren in een oorlog tussen Iran en andere landen, bijvoorbeeld Amerika of Israël.

Behnam Taebi ging nog uitgebreid in op de rol die het verrijken van uranium in de verkiezingen speelde, namelijk helemaal geen, en dat is voor ons in Nederland wellicht opmerkelijk. In Iran wordt het verrijken van uranium gezien als een manier om in een Iraanse behoefte te kunnen voorzien. Onder andere doordat het gebruik van kernenergie leidt tot de mogelijkheid meer olie te verkopen (Iran verstookt dan geen olie en gas meer voor eigen elektriciteit). De machthebbers gebruiken de opstelling van de internationale gemeenschap vooral om een imago spel te spelen. Ze benadrukken het beeld dat ze worden tegengewerkt door het westen zonder logische reden.

Mensen in de zaal stelden veel interessante en belangrijke vragen. De mensen in de zaal, waarvan een aantal ook van Iraanse afkomst, waren geboeid en bewogen door het onderwerp. Begrijpelijk, er hangt veel vanaf. Dit zou de situatie voor miljoenen mensen in Iran kunnen verbeteren op de lange termijn en dus een beter leven voor toekomstige Iraanse generaties kunnen bieden.

Behnam Taebi was aan het eind vooral hoopvol dat de toekomst echte veranderingen in Iran gaat brengen en dat mensen in staat zullen zijn om zelf te knokken voor die verandering. Het feit dat mensen tijdens de demonstraties zo ver gingen, duidt er volgens hem op dat deze geest niet meer terug in de fles te krijgen is.