Uitgesproken tijdens de raadsvergadering van 28 april 2010 door Hans van Hooft jr.
Voor ons ligt het coalitieakkoord van GroenLinks, PvdA en D66. Het is niet een coalitieakkoord om heel erg vrolijk van te worden en dat was ook niet te verwachten met miljoenen aan rijksbezuinigingen. Wij hadden echter niet verwacht dat u de rekening van de crisis eenzijdig zou neerleggen bij de mensen die eigenlijk geen cent kunnen missen. Kort samengevat neemt u het geld van de armen en deelt u het uit aan de rijken. Daarmee draagt het coalitieakkoord in alles de signatuur van D66. Dat is een felicitatie waard aan die partij. D66 heeft de verkiezingen gewonnen en als kleinste coalitiepartij heeft zij de onderhandelingen ook nog eens met vlag en wimpel gewonnen. En dat met een club mensen die nauwelijks ervaring heeft in de Nijmeegse gemeenteraad. Ik zou zeggen: petje af, daarvoor. Ik weet nog dat Jan van der Meer voor TV Nijmegen zei: D66 heeft nog weinig ervaring, die moeten we nog een beetje wegwijs maken in alle dossiers.
Jan, je bent er uitmuntend in geslaagd. Echt, heel erg goed. Als ik dit coalitieakkoord lees, dan vraag ik me af waar ik het linkse van GroenLinks kan terugvinden of het sociale van de PvdA.
Want, vrienden van GroenLinks, wat is er links aan om bedrijven 3,5 miljoen euro lastenverlichting te geven terwijl huurders en mensen met een kleine koopwoning juist meer gaan betalen? Wat is er links aan dat huurders met gemiddeld de laagste inkomens de hoogste lastenstijging moeten opbrengen, terwijl iedereen met een koopwoning boven de 400.000 euro minder belasting hoeft te betalen? Volgens mij stond dit niet in uw verkiezingsprogramma.
Vrienden van de PvdA, wat is er sociaal aan als ouderen, chronisch zieken en gehandicapten 47 euro moeten inleveren op hun tegemoetkoming voor het eigen risico van de zorgverzekering? Wat is er sociaal aan het verlagen van de vervoersvoorziening van gehandicapten van 500 naar 400 euro? Wat is er sociaal aan dat ouderen en gehandicapten die gebruikmaken van de thuiszorg of andere zorgvoorzieningen voortaan een inkomensafhankelijke eigen bijdrage moeten betalen? Waarom geeft u aan grote jongens zoals NXP, Electrabel en de universiteit samen een belastingverlaging van 1,8 miljoen euro en laat u ouderen, chronisch zieken en gehandicapten meer dan 1 miljoen euro ophoesten voor belangrijke zorgvoorzieningen, alsof ze voor hun lol daarvan afhankelijk zijn?
Vrienden van GroenLinks, u bent de grootste partij in Nijmegen. Het gratis openbaar vervoer was een van de belangrijkste speerpunten bij de verkiezingen. Hoe kan het dan nu zo zijn, dat het gratis openbaar vervoer voor ouderen niet langer gratis is? Door de invoering van een eigen bijdrage van 20 euro haakt naar schatting de helft van alle 23.000 ouderen af die nu gratis mogen reizen. Dat is niet groen en dat is niet links.
Wat is er links aan als 7600 mensen met een minimuminkomen gemiddeld 69 euro per jaar inleveren door de afschaffing van de Geld-Terug-Regeling? Mensen die het minst kunnen missen, jaagt u daarmee op kosten voor deelname aan sport en aan sociale of culture activiteiten. Kom niet met: we richten een sport- en cultuurfonds op voor volwassenen. Daarvoor trekt u in totaal 150.000 euro uit, maar als je de uitvoeringskosten daarvan aftrekt, hou je hooguit 15 euro per persoon over. Miesjel Spruit van GroenLinks hield bij zijn afscheid een indrukwekkende speech over armoede en de onrendabelen. Ik vraag me af waarom zijn speech bij zijn vrienden van GroenLinks zo weinig indruk heeft gemaakt.
Vrienden van de PvdA, voor de verkiezing nam u het op voor mensen met een gesubsidieerde baan. Hoewel uw plannen niet erg betaalbaar waren – zeg maar onbetaalbaar – was er niets mis met die inzet. Wat is er in u gevaren dat de werkers in de gesubsidieerde arbeid niet langer veilig zijn? Binnen een paar jaar wordt driekwart van alle gesubsidieerde banen afgeschaft en als het niet lukt om deze mensen aan een reguliere baan te helpen, dan mogen ze aan het werk met behoud van hun uitkering, oftewel inleveren op hun toch al magere inkomen. Kunt u mij zeggen wat daar sociaal aan is? Kunt u mij zeggen wat er sociaal aan is dat iedereen in een gesubsidieerde baan met een verdienende partner zonder pardon op straat wordt gezet? Kunt u mij zeggen wat er sociaal aan is om 1 miljoen te bezuinigen op de sociale werkvoorziening bij Breed, terwijl diezelfde sociale werkvoorziening van het Rijk ook nog een bezuiniging van 850.000 euro voor de kiezen krijgt?
Voor mij en anderen was het vóór de verkiezing al lang duidelijk dat D66 sociaaleconomisch gezien een club is met rechtse rakkers. De vraag is wat er met GroenLinks en de PvdA in de afgelopen weken is gebeurd. U zegt beide in uw verkiezingsprogramma's dat de sterkste schouders de zwaarste lasten moeten dragen. Toch presenteert u nu een coalitieakkoord waarin u mensen met weinig geld nog armer maakt en mensen met veel geld nog rijker. U legt de rekening van de crisis eenzijdig neer bij de mensen die geen cent kunnen missen. Hoe is dat te rijmen met uw verkiezingsprogramma's?
Waarom is dit coalitieakkoord een feest voor de rijken en een financiële ramp voor de armen? De crisis kost Nijmegen naar schatting 14 miljoen euro aan rijksbezuinigingen. Die vangt u in het coalitieakkoord grotendeels op door te snijden in de kosten voor ambtenaren en de inhuur van externe medewerkers. De overige 8,5 miljoen aan bezuinigingen zijn vooral nodig voor flinke belastingverlagingen van 3,5 miljoen voor grote bedrijven, 1,8 miljoen voor dure woningen, en de groene CO2 ambities van de nieuwe coalitie.
U voert de bezuinigingen dus door zonder enige dwang van rijksbezuinigingen op het gemeentefonds. De bezuinigingen die u doorvoert, zijn uw eigen politieke keuzes. Ik vraag me verder af waarom u 2,4 miljoen bezuinigt op het onderhoud van de openbare ruimte. Dat is hetzelfde bedrag dat in de vorige periode juist extra is vrijgemaakt om de verloedering tegen te gaan. We komen nog miljoenen tekort in de openbare ruimte en iedereen weet dat als je op onderhoud inlevert, je over een aantal jaren voor nog hogere kosten komt te staan. Waar alle wijken nu minmaal een 7 krijgen voor de leefbaarheid, voorspel ik u dat deze cijfers over een paar jaar weer lager zullen uitvallen. Dat kan toch niet uw bedoeling zijn? Waarom is de amateursport de klos? Sportclubs moeten samen 0,5 miljoen inleveren, bovenop de ozb-compensatie waar ook al niets voor geregeld is. Wat doet u straks als sportclubs omvallen of als het lidmaatschap van de club zo duur wordt dat de mensen weer minder in plaats van meer gaan sporten?
Als klap op de vuurpijl gaat dit college een groot aantal bibliotheekfilialen sluiten. Dat is een forse trendbreuk met het recente verleden toen Nijmegen nog koerste op uitbreiding van het aantal bibliotheekfilialen. Wat zegt u straks tegen al die ouders en schoolkinderen die dan geen volwaardige bibliotheek meer hebben in hun buurt? Zegt u dan: gaat u maar met de auto naar de stad? Dat lijkt me niet erg groen, niet erg links en ook niet erg sociaal.
Zo kan ik nog wel even doorgaan. Voor de woningnood onder starters hebt u nog geen begin van een oplossing. Het enige waarmee u komt is dat mensen boven de huursubsidiegrens – en dan praten we over 27.000 euro gezinsinkomen – scheef wonen en straks meer huur mogen betalen. Daarmee maakt u alle huurders met een gezinsinkomen tot 37.000 euro – dat is 10.000 euro meer – en dat is de helft van de bevolking, wat betreft het besteedbaar inkomen net zo arm als iemand met een uitkering. Ook belooft u in uw verkiezingsprogramma's dat alle wijken een wijkagent krijgen. Ik zie er helaas niets van terug in uw coalitieakkoord terwijl u alle drie voor meer wijkagenten bent.
In november pleitten vrijwel alle partijen in deze raad voor behoud van het MuZIEum. We gaven het zelfs een eenmalige subsidie zodat de problemen bij de coalitieonderhandelingen zouden worden opgelost. Helaas zie ik daar niets van terug in uw akkoord. We dienen daarover een motie in zodat het MuZIEum op 20 mei zijn deuren niet hoeft te sluiten.
Tot slot iets over de bezuinigingen op het gemeentepersoneel en de externe inhuur. Om te beginnen zet u het volledige personeel op de nullijn en maakt u daarin geen onderscheid tussen mensen op de werkvloer die het met een normaal salaris moeten doen en de hogere echelons die zo nodig nog wel een paar procent kunnen missen. Ook hier legt u de rekening bij hen die het geld niet kunnen missen. Erger is dat u van het Rijk geld hebt gekregen om 2% loonkostenstijging op te vangen. U steekt dat geld in uw eigen zak in plaats van hardwerkend gemeentepersoneel te betalen waar het recht op heeft. Bovendien maakt u daarmee de begroting boterzacht omdat gemeentewerkers zeker niet akkoord zullen gaan met de 0%-lijn.
Dan de externe inhuur. U boekt daarvoor 5 miljoen euro in door minder dure krachten in te huren. Dat kan op onze steun rekenen. Maar kunt u mij uitleggen waarom u gas terugneemt op de begroting van 2010? In die begroting staat immers dat er in 2011 meer dan 7,5 miljoen euro wordt bezuinigd op de externe inhuur. Dat staat achteraan in de begroting op pagina 436, dan kunt u het nog eens rustig nalezen. Waarom bezuinigt u maar 5 miljoen terwijl u al 7,5 miljoen had staan? Waarom houdt u de dure externe inhuur de hand boven het hoofd en kleedt u uw eigen gemeentewerkers uit? Ik kan dat niet rijmen met links of met sociaal. Met een totaal van 22,7 miljoen bezuinigingen hakt u er fors in of het nu gaat om gemeentewerkers of om mensen met de laagste inkomens. Iedereen moet bij u inleveren. Als u politiek nog enigszins geloofwaardig wilt zijn, dan zult u op zijn minst zelf het goede voorbeeld moeten geven. Dat kan door raadsleden op 80% van het wettelijk maximum te zetten en door wethouders formeel op een deeltijdfunctie van 0,8 te zetten. Zeg maar: zes wethouders voor de prijs van vijf. In Arnhem doen ze dat ook en dat goede voorbeeld kunnen wij in Nijmegen volgen. Wij dienen daarvoor een amendement in.
Tot slot de groene ambities van dit college. Dan ben ik meteen klaar. Ik pik er één ding uit, de verkoop van Heumensoord aan waterleidingbedrijf Vitens en aan Natuurmonumenten. Met het verpatsen van Heumensoord, dat nu nog publiek bezit is, geeft u vrij baan aan Staatsbosbeheer om 300 ha bos te slopen voor kale heidevlaktes tussen Nijmegen en Malden. De gemeente heeft de afgelopen jaren steeds weten te voorkomen dat er in ons Heumensoord sprake was van grootschalige kaalslag. Als u Heumensoord verkwanselt aan Vitens, dan bent u als GroenLinks medeplichtig aan de grootste houtkap in de Nijmeegse geschiedenis. Ik wil daarom aan Jan van der Meer één ding vragen: gaat u in plaats van de Nijmeegse boomplantdag, een Nijmeegse boomzaagdag organiseren, zodat iedere Nijmegenaar een boom in Heumensoord kan adopteren die hij dan zelf mag omzagen? Ik hoor het graag van u. U bent altijd goed in uw pr. Ik hoop dat u hierin ook uw pr op orde hebt.
Tot slot ons oordeel over dit coalitieakkoord. Ik vraag me echt af of al mijn linkse en sociale coalitiegenoten van de vorige periodes niet nu al spijt hebben van dit coalitieakkoord. Dit akkoord is niet sociaal en het is niet links. Het is ook niet progressief, het is gewoon Groen Rechts. Dank u wel.
[an error occurred while processing this directive]
Bezoek onze vernieuwde shop. Mooie kleding, leuke gadgets,
interessante boeken en rapporten...